Hydrocultuur tuin: tips & benodigdheden om jouw eigen hydrocultuur systeem te maken

by Joost | Geupdate op:  april 27, 2020

De beste tuiniertips in je mailbox

Schrijf je in voor de nieuwsbrief van urban garden en binnen tuinieren tot weelderige tuin

We zullen je email adres alleen gebruiken voor deze nieuwsbrief en respecteren jouw privacy

Planten laten groeien zonder aarde, dat klinkt toch haast onmogelijk? Of als een sciencefiction film?

Met een hydrocultuur systeem kan dat wel degelijk en bestaat al veel langer dan je misschien denkt.

Planten laten groeien op hydrocultuur wil zeggen dat planten gekweekt worden op water, waar noodzakelijke minerale voedingstoffen worden toegevoegd aan de watervoorziezining van de plant, waardoor je geen grond meer nodig hebt om de plant te laten groeien.

Hieronder vertel ik meer over hydrocultuur, wat het is en hoe je zelf een tuin op hydrocultuur kunt maken.

Hoe werkt hydrocultuur

Herinner je je nog de kleikorrels in de plantenbakken vroeger? Met een klein watermetertje in de hoek van de pot? Dat was waarschijnlijk een plant op hydrocultuur!

Hydrocultuur planten zijn lang niet meer zo oudbollig als toen. 

Als je van tuinieren houdt maar niet zo van graven, dan is hydrocultuur de perfecte manier om een tuin te hebben.

Hydroponische systemen kunnen een verscheidenheid aan planten kweken in grondloze oplossingen. 

Lees verder om meer te leren over hydrocultuur.

Wat bespreken we in deze uitgebreide post:

Hydrocultuur: wat is het eigenlijk?

Simpel gezegd is hydrocultuur is een methode om planten te kweken waarbij geen potgrond wordt gebruikt. NASA doet al jaren onderzoek met deze kweektechniek voor hun ruimtevaartprogramma’s maar ook in de landbouw is deze techniek inmiddels al decennia in gebruik.

Laat het woord hydro je niet van de wijs brengen. Natuurlijk kan het hydroponisch kweken van planten met alleen water zijn, maar dat hoeft het niet! Hydrocultuur kan elke voedingsoplossing zijn of een inert groeimedium zoals korrels, perliet en zand – eigenlijk alles behalve traditionele potgrond of aarde. Er is daarom een onderscheid:

Er zijn planten in de natuur die altijd met hun wortels in het water leven maar om ervoor te zorgen dat ook de gemiddelde kamerplant kan overleven op hydrocultuur moeten deze als het ware getraind worden.

Dit is hoe Het Groene Oosten het ziet:

Is hydrocultuur ingewikkeld?

Het hoeft niet zo te zijn. Hydroponic groeien is zo eenvoudig dat zelfs een kind het kan!

Er is zelfs een goede kans dat je het eens hebt geprobeerd toen je een kind was.

Heb je ooit tandenstokers in een aardappel gestopt en in een pot met water bewaard? Zo ja, weet je nog dat je wachtte totdat de wortels in het water groeiden en dan groene scheuten uit het gedeelte boven het water verschenen? Dat is als het ware hydrocultuur!

Hydrocultuur voor thuis: wat zijn de opties?

Als je jouw planten, groenten of kruiden hydroponisch wilt kweken zijn er paar opties:

De voordelen van hydrocultuur

Het kweken met hydroponics heeft een aantal fijne voordelen. Je hoeft je planten veel minder vaak water te geven en dat scheelt zeeën van tijd. Het scheelt ook als je niet de meest groene vingers hebt, omdat er een minder grote kans is om je planten teveel (of te weinig) water te geven. 

Hydrocultuur en anorganische materialen

Kweek je met een hydroponics-systeem, dan kun je ervoor kiezen om een substraat te gebruiken om bijvoorbeeld te voorkomen dat de plant omvalt. Een bekend anorganisch materiaal voor hydrocultuur zijn hydrokorrels (ofwel kleikorrels). De korrels houden het vocht vast en geven de wortels ruimte om te ademen. Zo gaan de wortels niet rotten en kunnen ze langdurig in water staan.

Andere bekende substraten in hydrocultuur zijn Lechuza pon, Seramis korrels, veen, zand of kokosvezels. Ook deze zuigen het water op en zorgen ervoor dat er voldoende lucht bij de wortels komt. De wortels van de plant halen dat dan vervolgens weer uit de het substraat wanneer hij het nodig heeft.

Hydroponisch kweken: de simpele variant

Heb je geen zin om zelf een buizensysteem te bouwen of een hydrosysteem aan te schaffen, hou het dan simpel:

Laat een afgesneden tak wortelen in water en laat de stengel met wortels en al in een vaas met water verder groeien. Mineraalwater is daarvoor het meest geschikt omdat het meer voedingsstoffen (mineralen) dan kraanwater bevat.

Verder is het handig om een vaas met een smalle hals of opening te gebruiken zodat je plant recht blijft staan en niet omvalt. En als de wortels gaan groeien, kun je blijven kijken naar de prachtige wortelstelsels achter glas. Bedenk wel dat niet alle planten geschikt zijn voor het wortelen in water.

Welke planten voor huiskamer-hydroponics?

Welke planten zijn geschikt voor je huiskamer-hydroponics? Onder andere:

Deze planten kun je volgens het hydroponics-principe in glazen of vazen laten groeien. Verder is het, net als bij een buizensysteem, belangrijk om plantenvoeding aan het water toe te voegen! En omdat het water niet gefilterd wordt, moet je het elke maand verversen. Zet je hydrocultuur op een lichte plek, controleer regelmatig het waterniveau en voilà: je hebt je eigen hydroponics gewoon in huis, op de kast of op tafel.

Hydroponics 2.0: jouw eigen hydrocultuur moestuin

Niet alleen kamer planten doen het goed volgens hydroponische principes. Ook groenten, fruit en kruiden gedijen goed in een hydrocultuur systeem.

Je kunt dus een stapje verder gaan met jouw hydrocultuur tuin en de duurzame tuinbouwtechniek op jouw moestuin toepassen.

Dezelfde principes en voordelen zijn van toepassing alleen is de uitvoering in dit geval iets anders.

Welke groenten en fruit kun je laten groeien in een hydroponisch systeem?

De beste kruiden voor in jouw eigen hydroponische moestuin: 

De beste groenten en fruit om te kweken in een hydroponisch systeem zijn:

Hydrocultuur benodigdheden 

Om te beginnen met hydrocultuur heb je nodig:

Wat is een typisch hydrocultuursysteem?

Verschillende soorten systemen zijn beschikbaar om hydroponisch te voldoen aan individuele comfortniveaus in groeiende planten. Deze meest bekende systemen zijn:

Je eigen hydrocultuur systeem bouwen

Als je handig bent, kun je zeker je eigen systeem ontwerpen en bouwen. Verschillende sites bieden lijsten met gratis hydroponics-systeemontwerpen.

Een voordeel van het bouwen van je eigen systeem is dat je het ontwerp kunt aanpassen aan jouw ruimte en de soorten planten die je wilt laten groeien.

Je kan zelf een hydroponics-systeem maken met bijvoorbeeld een regenpijp waarin je op verschillende plaatsen cirkels snijdt of zaagt. In de openingen plaats je vervolgens je planten die met hun wortels in het water staan. De buis zelf zet je op schragen of steunen.

Gebruik als het even kan een watermeter om het waterpeil in je bak of pijp goed in de gaten te houden. Te veel water is niet goed en bij te weinig water werkt het principe niet.

Er bestaan ook installaties die het water kunnen filteren. Op die manier wordt er zuurstof aan het water toegevoegd.

Een hydrocultuursysteem kopen

Systemen (denkkits voor thuiskweek) zijn verkrijgbaar bij verschillende commerciële leveranciers. Zoek naar een systeem dat aan jouw behoeften voldoet door je wensen in kaart te brengen.

Zoekopdrachten naar ‘kits’ kunnen eenvoudige systemen opleveren die ideaal zijn voor nieuwkomers op het gebied van hydrocultuur en voor het kweken aan huis.

Aan de andere kant kunnen zoekopdrachten naar “systemen” ertoe neigen geavanceerde of commerciële systemen te vinden die meer geschikt zijn voor grootschalige telers.

Nu kun je het zo gek maken als je zelf wilt bijvoorbeeld met een volledige professionele Smart Garden als deze Keisue Hydoponics:

Volledige professionele hydrocultuur smart garden

(bekijk meer afbeeldingen)

Maar ze zijn echt heel duur en je moet het ook nog ergens neerzetten.

Waarschijnlijk is een tafelmodel, zoals deze populaire VegeBOX, meer naar waar je naar op zoek bent:

Vegebox hydrocultuur tafelmodel

(bekijk meer afbeeldingen)

Het is een compleet systeem waarin je je eigen groenten en kruiden in een hydrocultuur kweekbak kunt kweken.

Het gemakkelijkste om mee te beginnen zijn de kant en klare hydrocultuurbakken van Ecoltivo die je in no-time hebt opgezet en waar alles al bijzit:

Ecoltivo kant en klare hydrocultuur

(bekijk alle varianten)

Hydrocultuur veelgestelde vragen

Hoe zit het met voedingsstoffen?

Je zult voedingsstoffen moeten gebruiken – een mix van primaire, secundaire en micro – ontworpen voor hydrocultuur.

Om verschillende redenen verschillen hydroponische voedingsstoffen van voedingsstoffen (meststoffen) die worden gebruikt om planten die in de grond groeien te voeden.

Als je nog niet bekend bent met hydrocultuur, houd het dan simpel. Gebruik een beproefde formule die je kunt kopen bij een betrouwbare fabrikant.

Bijvoorbeeld deze gemakkelijke set van drie van Masterblend

Waarom stikken wortels niet als ze in water worden gekweekt?

We wisten dat je dat zou vragen!

Luchtpompen die in watersystemen worden gebruikt, genereren bellen en verhogen de opgeloste zuurstof in water, die beide zuurstof leveren aan de ondergedompelde wortels.

Hoe zit het met licht?

Hydroponisch kweken gebeurt vaak onder fluorescentielampen. Er bestaan ​​verschillende soorten kunstlicht, maar bij veel tuinlieden lijkt metaalhalogenide de lichtbron bij uitstek te zijn.

Andere soorten kunstlicht omvatten hogedruknatriumlampen, LED’s, hoogrendementsfluorescents en compacte fluorescentielampen. Dit veronderstelt dat je binnenshuis hydrocultuur groeit.

Kan ik buitenshuis hydroponisch kweken?

Natuurlijk! Hydroponically kweken van planten is geen uitluitend indoor activiteit. Hydrocultuur werkt overal met voldoende kunstlicht of natuurlijk licht.

Hoe lang duurt het?

Zoals alle hobbies, heeft hydrocultuur groeien tijd nodig. Ervan uitgaande dat je onbekend bent met hydrocultuur, moet je enige tijd investeren in meer informatie over het proces voordat je aan de slag gaat.

Hoewel je geen tijd hoeft te besteden aan wieden zoals je dat in een traditionele tuin doet, moet je wel tijd spenderen aan het onderhoud van je systeem, het vervangen van voedingsstoffen en het oogsten.

Is hydrocultuur een vorm van biologisch tuinieren?

Niet precies. De ingrediënten in organische meststoffen moeten in contact komen met de bodem zodat ze kunnen worden omgezet in een vorm die plantenwortels kunnen opnemen. Omdat hydrocultuur geen grond omvat, is het niet echt biologisch tuinieren. De ecologische waarden van hydrocultuur zijn echter hetzelfde als biologisch tuinieren.

Wat voor soort planten kan ik hydroponisch laten groeien?

Het eenvoudige antwoord is bijna elke kamerplant, fruit of groente die je maar wilt. Over het algemeen zijn oplossingssystemen het beste voor planten met ondiepe wortels. Enkele voorbeelden zijn bladgroenten, zoals sla en spinazie, radijs en kruiden. Aggregate systemen zijn over het algemeen het beste voor groenten met diepe wortels, zoals bieten, of die topzwaar zijn, zoals squash en komkommers.

Welke opbrengsten kan ik verwachten?

Met de juiste balans van licht en andere groeiomstandigheden zouden groeipercentages en opbrengsten hoger zijn dan bij traditioneel tuinieren, inclusief biologisch tuinieren.

Hoe zit het met de smaak van hydrocultuur geteelde groenten?

De smaak en voeding van hydrocultuur geteelde producten is verser en lekkerder dan die van gewassen die groeien in de volle grond.

Zijn hydrocultuur groenten net zo voedzaam?

Waar het op aankomt, is dat het afhankelijk is van de voedingsoplossing waarin de groenten worden gekweekt, maar hydrocultuur geteelde groenten kunnen net zo voedzaam zijn als die in de grond worden gekweekt.

Planten maken hun eigen vitamines, dus vitamine-gehaltes lijken vaak op elkaar, ongeacht of een groente hydroponisch of in de bodem wordt gekweekt.

Is grond beter dan hydrocultuur?

In feite, gegroeid onder dezelfde omstandigheden, kan een hydroponic plant tot 30-50% sneller groeien dan een bodemplant. Uiteraard betekent dit ook dat je handmatig voedingsstoffen aan je installatie moet leveren. Nutriënten die je kunt kopen, zijn net zo goed als welke grondvoorraad jouw planten hebben.

Heb je zonlicht nodig voor hydrocultuur?

Planten met fruit of bloemen hebben 4-6 uur direct zonlicht en minimaal 12-14 uur zeer fel licht per dag nodig. Zelfs als je aanvullende verlichting nodig hebt, probeer dan de hydrocultuurtuin van je huis in de buurt van een helder raam te plaatsen of plaats hem zo mogelijk in direct zonlicht.

Kan rijst hydroponisch worden gekweekt?

Rijst kan worden geproduceerd met behulp van een techniek genaamd hydrocultuur, waarbij planten zonder grond worden gekweekt. Er zijn geen biologische redenen waarom rijst niet kan worden verbouwd met hydrocultuur, net als andere granen.